‘EL YIKAMAK HASTALIKLARIN YAYILMASINI ENGELLER’

El yıkamanın önlenebilir hastalıkların yayılmasını engellediğini ifade eden Dr. Yavuz, Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu ( UNİCEF )tarafından, 15 Ekim tarihinin ‘Dünya El Yıkama Günü’ olarak ilan edildiğini ve ilk olarak 2008 yılında kutlanan bu günde, çocukların hijyen konusunda bilgilendirilmeleri hedeflendiği kaydetti.

Giresun Üniversitesi Prof. Dr. A. İlhan Özdemir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları Kliniği Dr. Öğr. Üye. İlknur Yavuz yaptığı açıklamada, “UNICEF uzmanları, sadece el yıkamakla her yıl bir milyon çocuğun hayatının kurtulabileceğini bildirmektedir. Çocukların ellerini sık sık ve doğru yıkamadıklarında başta Koronavirüs, grip olmak üzere Hepatit A, ishal ve tüberküloz gibi birçok hastalığa yakalanabilmekte ve hastalığı diğer insanlara da hızlıca yaymaktadır. Ancak tüm çabalara ve farkındalık çalışmalarına rağmen dünyada el yıkanma istenildiği kadar yaygın olan bir alışkanlık haline getirilebilmiş durumda değildir. Bu nedenle, bu özel günde el yıkamanın önemine vurgu yaparak sağlık açısından el yıkamayı alışkanlık haline dönüştürmek amacıyla farkındalık oluşturucu çalışmalar yapmak önemlidir. Bu günün amacı, bunun yalnızca bir günle sınırlı kalmaması, sabunla el yıkamanın yıl boyunca sürekli özendirilmesini sağlamaktır. Tüm dünya şuanda el yıkamanın bulaş ve hastalığın yayılmasında en önemli koruyucu yol olduğu COVİD 19 hastalığı ile mücadele vermektedir. Koronavirus hastalığı (COVID-19) gibi solunum yolu virüsleri, virüs içeren balgam gibi maddeler ya da damlacıklar göz, burun ya da boğaz yoluyla vücudumuza girdiğinde yayılır. En sık görülen yayılma biçiminde eller aracı durumdadır. Eller aynı zamanda virüsün bir kişiden diğerine geçmesinde de başlıca aracı durumundadır. Bir pandemi sırasında virüsün yayılmasını önlemenin en ucuz, kolay ve önemli yollarından biri ellerin sabun ve suyla sık sık yıkanmasıdır. Virüsün ellerimizdeki tüm izlerinden kurtulmanız için alelacele suyla çalkalama ve ovuşturma yetmez” dedi.

Enfeksiyon Hastalıkları Kliniği Dr. Öğr. Üye. İlknur Yavuz, Dünya El Yıkama Günü nedeniyle aşağıda ki maddeleri sıraladı;

1. Ellerimi gerektiği gibi nasıl yıkayabilirim?

Virüsün ellerinizdeki tüm izlerinden kurtulmanız için alelacele suyla çalkalama ve ovuşturma yetmez. Gerçekten etkili bir el yıkamada ne yapılması gerektiği aşağıda adım adım anlatılmaktadır:

Adım 1: Ellerinizi akan suyla ıslatın

Adım 2: Ellerinizin tamamını kapsayacak kadar sabun sürün

Adım 3:  Ellerinizin tüm yüzeylerini, arkalarını, parmak aralarını ve tırnak altlarını en az 30 saniye süreyle sabunlayın

Adım 4: Ellerinizi yine akan suyla durulayın

Adım 5: Temiz bir bez ya da tek kullanımlık havluyla kurulayın

2. Ellerimi ne kadar süreyle yıkamalıyım?

Ellerinizi en az 20-30 saniye boyunca yıkamalısınız. Zamanlamada en iyi yol bir şarkıyı iki kere söylemektir.

Aynısı el dezenfektanı için de geçerlidir: en az %70 alkol içeren bir dezenfektan alın ve ellerinizin her yerinin temizlenmesi için 30 saniye süreyle kullanın.

3. Ellerimi ne zaman yıkamalıyım?

Burnunuzu temizledikten, öksürdükten ya da hapşırdıktan sonra

Toplu taşıma araçlarına bindikten, marketler ve ibadet yerleri dâhil olmak üzere topluma açık bir mekâna gittikten sonra

Para dâhil olmak üzere, dışardaki tüm madde ve yüzeylere dokunduktan sonra

Hasta bir kişiyle ilgilenmeden önce, ilgilenirken ve ilgilendikten sonra

Yemek yedikten önce ve sonra

Genel olarak, aşağıda belirtilen durumlarda ellerinizi mutlaka yıkamalısınız:

Tuvaleti kullandıktan sonra

Yemek yemeden önce ve sonra

Evdeki çöplere dokunduktan sonra

Hayvanlara ve ev hayvanlarına dokunduktan sonra

Bebeklerin altını değiştirdikten ya da çocuklara tuvalette yardım ettikten sonra

Elleriniz apaçık kirli durumdayken

4. Ellerini yıkaması için çocuğuma nasıl yardımcı olabilirim?

Ellerini yıkamalarında çocuklara bu işi kolaylaştırarak yardımcı olabilirsiniz; örneğin bir tabure koyarak çocuğun suya ve sabuna kendisinin uzanmasını sağlayabilirsiniz. Ellerini yıkamalarına yardım ederken sevdikleri bir şarkıyı söyleyerek bu işi onlar için daha eğlenceli hale getirebilirsiniz