BİNEK ARAÇLARDA VERGİSEL DURUM

Binek araç alırken bir çoğumuz aracın bize toplamda ne kadara mal olduğu ile ilgilenir aldığımız aracın faturası ile ilgilenmez ve vergi yükünün ne kadar olduğunu fark etmeyiz bile…. Motor silindir hacmi 2000cc üzerinde otomobil ya da cip alanlar vergisel anlamda bir düyanın en yüksek oranlı vergisini ödeyerek dünya rekoruna imza attıklarında bi haberdirler. Hepimizin aklına ilk gelen soru NASIL MI?  Verginin de vergisini ödeyerek… Motor silindir hacmi 2000cc üzerinde bir araç alımı yaptığınızda fabrika çıkış değeri  100.000 TL olan bir araç için 189.100 TL vergi ödeyerek aracı toplamda 289.100 TL’ye satın alırsınız. Araç fabrika çıkış fiyatı üzerinden alınan ÖTV , KDV ve ÖTV’nin KDV’si ile toplamda ödenen vergiler aracın fabrika çıkış maliyetinin üzerine  motor hacmine göre %71 ile %189 vergi olarak olarak yansımaktadır.   Motor Hacmi cc FABRİKA ÇIKIŞ BEDELİ ÖTV Oranı KDV oranı ÖTV Tutarı KDV Tutarı ÖTV’nin KDV Tutarı ARAÇ TOPLAM BEDELİ 1600cc’e kadar 100.000 45 18 45.000 18.000 8.100 171.000 1600cc’den 2000cc’e kadar 100.000 90 18 90.000 18.000 16.200 224.200 2000cc üzeri 100.000 145 18 145.000 18.000 26.100 289.100 (*Konunun daha iyi anlaşılması için araç bedeli tüm motor hacimleri için 100.000TL alınmıştır.) Tabloda da göstermiş olduğumuz üzere ÖTV, KDV, ÖTV’den alınan KDV derken aldığımız aracın üzerindeki maliyetleri tam olarak göstermeye çalıştık. Aracın fabrika maliyeti değil de satış fiyatı içindeki vergi yükü ne kadardır dediğinizi duyar gibiyiz. Evet motor silindir hacmi 1600cc’e kadar olan araçlarda %42, 1600cc’den 2000cc’e kadar %55, 2000cc üzerinde ise %65,5 dir. BİNEK ARAÇLARDA VERGİLERİ GİDER YAZABİLİR MİYİZ…? Kısmen veya tamamen otomobil kiralanması faaliyetinde bulunmayan ticari işletmelerde satın alınan binek otomobillere ait KDV’ler  indirim konusu yapılamamakta ve bu araçlar için ödenen Motorlu Taşıtlar Vergisinin de mali kazançtan gider olarak indirilebilmesi de mümkün değildir. Ancak otomobil ya da cip alanlar araçları için ödedikleri ÖTV ve KDV’yi mali kazançlarında iki farklı şekilde gider olarak gösterebilmektedirler. Ticari kazanç elde edenler, Kurumlar Vergisi Mükellefi olanlar, Serbest Meslek Erbabları araç bedellerinin büyük kısımlarını yasal defterlerinde gider olarak masraf kaydedebilirler. VUK 270.maddesine göre; otomobil alımlarında ödenen ÖTV’nin maliyet bedeline dahil edilmesi ya da doğrudan gider yazılması mükelleflerin tercihine bırakılmıştır. Aynı şekilde 23 Seir Nolu KDV Genel Tebliğinin (I) bölümünde yapılan açıklamaya göre mükelleflerin işletme amacı dışında iktisap ettikleri binek otomobillerin alış vesikalarında gösterilen ve indirim konusu yapılamayan KDV’nin Gelir ve Kurumlar Vergisi çerçevesinde işin mahiyetine göre maliyet unsuru ya da doğrudan gider olarak yazılması yine mükellefin tercihine bırakılmıştır. İşletme adına satın alınan binek otomobil ve cip için ödenen ÖTV ve indirim konusu yapılamayan KDV tutarları mükellefin tercihine göre aracın maliyet bedeline eklenip amortisman ayrılarak giderleştirilebildiği gibi direkt olarak gider kaydedilerek de mali kazançlardan indirilebilmektedir. Binek araçlarda kıst amortisman uygulaması olduğundan yıl sonlarında alınan otomobil ve cip için ödenen ÖTV ve KDV’nin maliyet unsuru olarak değil de gider olarak düşünülmesinin işletmenin yararına olacağı kanısını taşımaktayız. Aracın satışı esnasında ÖTV ve KDV’nin gider yazılması maliyet unsuru olarak yazılmasına göre yüksek kar çıkmasına sebep olacaktır. Aracın satışı ile elde edeceğimiz karın %75 kısmı kanunların sağlamış olduğu muafiyet ile vergilendirilmeyecektir.